U tropskom Pacifiku formirao se klimatski fenomen La Niña, što je potvrdila američka Nacionalna uprava za okeane i atmosferu (NOAA). Ovaj događaj označava početak hladne faze poznatog sistema ENSO (El Niño – Južna oscilacija), koji ima veliki uticaj na vremenske prilike širom svijeta, pa tako i u Evropi.
Hlađenje okeana i uticaj na globalno vrijeme
La Niña nastaje kada temperature površine Tihog okeana padnu ispod prosjeka. To mijenja cirkulaciju zraka u atmosferi, što dovodi do promjena u padavinama, temperaturama i prenosu toplote na globalnom nivou, piše Severe Weather.
Tokom La Niñe, iznad Pacifika se formira visok pritisak i stabilniji vremenski sistem, dok se u drugim dijelovima svijeta javljaju promjene koje utiču i na zimske obrasce u Evropi.
Prema NOAA-i, trenutna hladna faza već je dovoljno izražena da se službeno smatra aktivnom La Niñom, a očekuje se da će potrajati do februara ili marta 2026. godine. Nakon toga, prognoze pokazuju vjerovatni prelazak u tzv. neutralno stanje, a zatim i naglo zagrijavanje okeana – El Niño.
Kakva zima čeka Evropu?
Iako La Niña najjače utiče na Sjevernu Ameriku i Pacifik, Evropa također osjeća njene posljedice. U sjevernim i sjeveroistočnim dijelovima kontinenta često se bilježe hladniji i snježniji periodi, dok su južna područja obično stabilnija i suhlja.
Meteorolozi napominju da bi zima 2025/2026. mogla biti hladnija od prosjeka, s povremenim prodorima arktičkog zraka i većim izgledima za snijeg u centralnoj i istočnoj Evropi. Ipak, u zapadnim i južnim dijelovima kontinenta očekuju se nešto blaže i suše prilike.
La Niña također povećava vjerovatnoću poremećaja polarnog vrtloga – velikog sistema hladnog zraka koji kruži oko Arktika. Kada se on oslabi, hladan zrak se može „spustiti“ prema srednjim geografskim širinama, donoseći nagle padove temperatura i snježne oluje.
Preokret 2026: Povratak El Niña
Već sredinom 2026. godine naučnici očekuju veliki klimatski preokret – prelazak iz hladne La Niñe u toplu fazu El Niño. To znači da će se površina Pacifika ponovo početi zagrijavati, što ima potpuno suprotan efekat na globalno vrijeme.
El Niño obično donosi blaže zime u Evropi, više padavina i toplije temperature, posebno u zapadnim i južnim područjima kontinenta. Istovremeno, sjever i istok mogu imati promjenjive vremenske prilike, s kraćim, ali intenzivnim hladnim talasima.
Šta možemo očekivati?
Prema trenutnim dugoročnim modelima, zima 2025/2026. bit će pod uticajem La Niñe – hladnija, s mogućim snijegom i povremenim olujama, posebno u sjevernoj i srednjoj Evropi.
Već u drugoj polovini 2026. godine, očekuje se dolazak El Niña, koji bi mogao donijeti blaže i vlažnije vrijeme, pa čak i promjene u obrascima padavina koje mogu uticati na poljoprivredu i energetiku.
Pred Evropom su dve različite klimatske faze: najprije hladnija zima 2025/2026. zbog La Niñe, a zatim postepeni prelazak ka toplijem i vlažnijem periodu s El Niñom u 2026. i 2027. godini.
Meteorolozi poručuju da će upravo 2026. biti prijelomna godina za globalne vremenske obrasce, jer će prelazak između ova dva fenomena oblikovati vremenske prilike širom svijeta – od Pacifika do Evrope.